MPSC Group C 2026 अर्थव्यवस्था – Top 100 MCQ प्रश्न व उत्तरे

MPSC Group C 2026 अर्थव्यवस्था प्रश्नसंच – महाराष्ट्रातील स्पर्धा परीक्षांची तयारी करणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठी अर्थव्यवस्था विषयातील महत्त्वाचे 100 बहुपर्यायी प्रश्न येथे देण्यात आले आहेत. या प्रश्नसंचामध्ये भारतीय अर्थव्यवस्था, महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था, बँकिंग, चलनविषयक धोरण, करप्रणाली, राष्ट्रीय उत्पन्न, शेती, उद्योग, गरीबी, बेरोजगारी आणि आर्थिक पाहणी यांचा समावेश आहे.

टीप: 2025-26 मधील महाराष्ट्राच्या आर्थिक पाहणीतील ताज्या आकडेवारीवर आधारित प्रश्न अधिकृत सरकारी स्रोतांनुसार दिले आहेत. परीक्षेपूर्वी नवीन आर्थिक पाहणी/अर्थसंकल्पातील बदल अवश्य तपासा.

MPSC Group C अर्थव्यवस्था Top 100 MCQ

प्रश्न 1

भारतीय अर्थव्यवस्थेचा प्रमुख आधार कोणता आहे?

A) फक्त उद्योग
B) फक्त शेती
C) शेती, उद्योग व सेवा क्षेत्र
D) फक्त सेवा क्षेत्र

उत्तर: C) शेती, उद्योग व सेवा क्षेत्र

प्रश्न 2

भारतामध्ये राष्ट्रीय उत्पन्नाची अधिकृत गणना कोण करते?

A) RBI
B) NSO
C) SEBI
D) NITI आयोग

उत्तर: B) NSO

प्रश्न 3

GDP चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Gross Domestic Product
B) General Domestic Product
C) Gross Development Product
D) General Development Product

उत्तर: A) Gross Domestic Product

प्रश्न 4

GDP म्हणजे काय?

A) देशाबाहेरील नागरिकांचे उत्पन्न
B) देशाच्या भौगोलिक सीमेत एका कालावधीत उत्पादित अंतिम वस्तू व सेवांचे मूल्य
C) फक्त सरकारी उत्पन्न
D) फक्त औद्योगिक उत्पादन

उत्तर: B) देशाच्या भौगोलिक सीमेत एका कालावधीत उत्पादित अंतिम वस्तू व सेवांचे मूल्य

प्रश्न 5

दरडोई उत्पन्न कसे काढले जाते?

A) राष्ट्रीय उत्पन्न × लोकसंख्या
B) राष्ट्रीय उत्पन्न ÷ लोकसंख्या
C) लोकसंख्या ÷ राष्ट्रीय उत्पन्न
D) GDP × लोकसंख्या

उत्तर: B) राष्ट्रीय उत्पन्न ÷ लोकसंख्या

प्रश्न 6

भारताची मध्यवर्ती बँक कोणती?

A) SBI
B) RBI
C) NABARD
D) SEBI

उत्तर: B) RBI

प्रश्न 7

RBI ची स्थापना कोणत्या वर्षी झाली?

A) 1930
B) 1935
C) 1947
D) 1950

उत्तर: B) 1935

प्रश्न 8

RBI चे राष्ट्रीयीकरण कोणत्या वर्षी झाले?

A) 1935
B) 1947
C) 1949
D) 1956

उत्तर: C) 1949

प्रश्न 9

चलनविषयक धोरण कोण राबवते?

A) वित्त मंत्रालय
B) RBI
C) NITI आयोग
D) संसद

उत्तर: B) RBI

प्रश्न 10

Repo Rate म्हणजे काय?

A) बँका ग्राहकांना देत असलेला व्याजदर
B) RBI कडून व्यापारी बँकांना अल्पकालीन कर्ज देण्याचा दर
C) बचत खात्यावरील व्याजदर
D) सरकारी रोख्यांचा दर

उत्तर: B) RBI कडून व्यापारी बँकांना अल्पकालीन कर्ज देण्याचा दर

प्रश्न 11

Repo Rate वाढवल्यास सामान्यतः काय परिणाम होतो?

A) कर्ज स्वस्त होते
B) कर्ज महाग होते
C) चलनपुरवठा वाढतो
D) महागाई हमखास वाढते

उत्तर: B) कर्ज महाग होते

प्रश्न 12

Reverse Repo Rate म्हणजे काय?

A) RBI कडून बँकांना कर्ज देण्याचा दर
B) RBI कडे बँका पैसा ठेवतात त्यावरील दर
C) ग्राहक कर्जाचा दर
D) सरकारी कर्जाचा दर

उत्तर: B) RBI कडे बँका पैसा ठेवतात त्यावरील दर

प्रश्न 13

CRR चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Cash Reserve Ratio
B) Credit Reserve Ratio
C) Current Reserve Ratio
D) Cash Rate Reserve

उत्तर: A) Cash Reserve Ratio

प्रश्न 14

CRR मध्ये व्यापारी बँकांना आपला काही निधी कुठे ठेवावा लागतो?

A) SEBI कडे
B) RBI कडे
C) केंद्र सरकारकडे
D) राज्य सरकारकडे

उत्तर: B) RBI कडे

प्रश्न 15

SLR चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Statutory Liquidity Ratio
B) State Liquidity Ratio
C) Statutory Loan Ratio
D) State Loan Reserve

उत्तर: A) Statutory Liquidity Ratio

प्रश्न 16

महागाई म्हणजे काय?

A) वस्तूंच्या किंमतीत सर्वसाधारण व सातत्यपूर्ण वाढ
B) वस्तूंच्या किंमतीत घट
C) उत्पादनात वाढ
D) रोजगारात वाढ

उत्तर: A) वस्तूंच्या किंमतीत सर्वसाधारण व सातत्यपूर्ण वाढ

प्रश्न 17

महागाई मोजण्यासाठी भारतात प्रमुखपणे कोणता निर्देशांक वापरला जातो?

A) CPI
B) GDP
C) GNP
D) IIP

उत्तर: A) CPI

प्रश्न 18

CPI चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Consumer Price Index
B) Consumer Production Index
C) Central Price Index
D) Cost Production Index

उत्तर: A) Consumer Price Index

प्रश्न 19

WPI चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Wholesale Price Index
B) World Price Index
C) Wholesale Production Index
D) World Production Index

उत्तर: A) Wholesale Price Index

प्रश्न 20

बेरोजगारी म्हणजे काय?

A) काम करण्याची इच्छा नसणे
B) काम करण्यास सक्षम व इच्छुक असूनही योग्य रोजगार न मिळणे
C) शिक्षण घेणे
D) व्यवसाय करणे

उत्तर: B) काम करण्यास सक्षम व इच्छुक असूनही योग्य रोजगार न मिळणे

महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था – MPSC Group C MCQ

प्रश्न 21

महाराष्ट्राच्या अर्थव्यवस्थेचा महत्त्वाचा आधार कोणता आहे?

A) शेती
B) उद्योग
C) सेवा क्षेत्र
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

प्रश्न 22

महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी कोणत्या विभागाशी संबंधित आहे?

A) गृह विभाग
B) नियोजन विभाग
C) शिक्षण विभाग
D) महसूल विभाग

उत्तर: B) नियोजन विभाग

प्रश्न 23

महाराष्ट्रातील आर्थिक व सांख्यिकीविषयक प्रमुख संस्था कोणती?

A) महाराष्ट्र लोकसेवा आयोग
B) अर्थ व सांख्यिकी संचालनालय
C) राज्य निवडणूक आयोग
D) महसूल विभाग

उत्तर: B) अर्थ व सांख्यिकी संचालनालय

प्रश्न 24

2025-26 च्या Advance Estimates नुसार महाराष्ट्राच्या अर्थव्यवस्थेचा अपेक्षित वास्तविक वाढदर किती आहे?

A) 5.4%
B) 6.2%
C) 7.9%
D) 9.5%

उत्तर: C) 7.9%

प्रश्न 25

2025-26 साठी महाराष्ट्राचा नाममात्र GSDP किती अंदाजित आहे?

A) ₹41,00,597 कोटी
B) ₹46,00,597 कोटी
C) ₹51,00,597 कोटी
D) ₹56,00,597 कोटी

उत्तर: C) ₹51,00,597 कोटी

प्रश्न 26

2025-26 साठी महाराष्ट्राचा वास्तविक GSDP किती अंदाजित आहे?

A) ₹25,82,699 कोटी
B) ₹28,82,699 कोटी
C) ₹31,82,699 कोटी
D) ₹35,82,699 कोटी

उत्तर: B) ₹28,82,699 कोटी

प्रश्न 27

2025-26 मध्ये महाराष्ट्राचे दरडोई राज्य उत्पन्न किती अंदाजित आहे?

A) ₹2,47,903
B) ₹3,47,903
C) ₹4,47,903
D) ₹5,47,903

उत्तर: B) ₹3,47,903

प्रश्न 28

2025-26 मध्ये महाराष्ट्रातील 'Agriculture & allied activities' क्षेत्राची वास्तविक वाढ किती अपेक्षित आहे?

A) 2.4%
B) 3.4%
C) 5.7%
D) 9.0%

उत्तर: B) 3.4%

प्रश्न 29

2025-26 मध्ये महाराष्ट्राच्या उद्योग क्षेत्राची वास्तविक वाढ किती अपेक्षित आहे?

A) 3.4%
B) 4.5%
C) 5.7%
D) 9.0%

उत्तर: C) 5.7%

प्रश्न 30

2025-26 मध्ये महाराष्ट्राच्या सेवा क्षेत्राची वास्तविक वाढ किती अपेक्षित आहे?

A) 3.4%
B) 5.7%
C) 7.9%
D) 9.0%

उत्तर: D) 9.0%

प्रश्न 31

GSDP चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Gross State Domestic Product
B) General State Domestic Product
C) Gross State Development Product
D) Government State Domestic Product

उत्तर: A) Gross State Domestic Product

प्रश्न 32

राज्याच्या GDP ला काय म्हणतात?

A) GNP
B) GSDP
C) NNP
D) NDP

उत्तर: B) GSDP

प्रश्न 33

महाराष्ट्राच्या अर्थव्यवस्थेत सेवा क्षेत्राचे महत्त्व का आहे?

A) मोठ्या प्रमाणात रोजगार व उत्पादनाला हातभार
B) फक्त शेतीवर आधारित असल्यामुळे
C) फक्त निर्यात होत असल्यामुळे
D) कर नसल्यामुळे

उत्तर: A) मोठ्या प्रमाणात रोजगार व उत्पादनाला हातभार

प्रश्न 34

महाराष्ट्रातील प्रमुख नगदी पिकांपैकी कोणते एक आहे?

A) ऊस
B) गहू
C) बाजरी
D) तांदूळ

उत्तर: A) ऊस

प्रश्न 35

महाराष्ट्रातील सहकार क्षेत्रात कोणत्या उद्योगाचे विशेष महत्त्व आहे?

A) साखर उद्योग
B) जहाज उद्योग
C) विमान उद्योग
D) लोकर उद्योग

उत्तर: A) साखर उद्योग

प्रश्न 36

महाराष्ट्रातील कापूस उत्पादनासाठी प्रसिद्ध प्रदेश कोणता?

A) विदर्भ
B) कोकण
C) मुंबई
D) पश्चिम महाराष्ट्रातील किनारपट्टी

उत्तर: A) विदर्भ

प्रश्न 37

महाराष्ट्रातील द्राक्ष उत्पादनासाठी प्रसिद्ध प्रदेश कोणता?

A) नाशिक
B) गडचिरोली
C) सिंधुदुर्ग
D) भंडारा

उत्तर: A) नाशिक

प्रश्न 38

महाराष्ट्रातील साखर उद्योग मुख्यतः कोणत्या भागात केंद्रित आहे?

A) पश्चिम महाराष्ट्र
B) कोकण
C) मुंबई शहर
D) उत्तर कोकण

उत्तर: A) पश्चिम महाराष्ट्र

प्रश्न 39

कृषी क्षेत्रासाठी सिंचनाचे महत्त्व काय आहे?

A) पावसावरचे अवलंबित्व कमी होते
B) उत्पादन नेहमी कमी होते
C) जमिनीची किंमत कमी होते
D) उद्योग बंद होतात

उत्तर: A) पावसावरचे अवलंबित्व कमी होते

प्रश्न 40

हरित क्रांतीचा मुख्य संबंध कशाशी आहे?

A) औद्योगिक उत्पादन
B) कृषी उत्पादन
C) सेवा क्षेत्र
D) वाहतूक

उत्तर: B) कृषी उत्पादन

भारतीय अर्थव्यवस्था MCQ

प्रश्न 41

भारतात नियोजन आयोगाच्या जागी कोणती संस्था स्थापन झाली?

A) RBI
B) NITI आयोग
C) SEBI
D) वित्त आयोग

उत्तर: B) NITI आयोग

प्रश्न 42

NITI आयोगाची स्थापना कोणत्या वर्षी झाली?

A) 2012
B) 2014
C) 2015
D) 2017

उत्तर: C) 2015

प्रश्न 43

भारताचा केंद्रीय अर्थसंकल्प कोण सादर करतो?

A) RBI गव्हर्नर
B) केंद्रीय अर्थमंत्री
C) राष्ट्रपती
D) पंतप्रधानांचे सचिव

उत्तर: B) केंद्रीय अर्थमंत्री

प्रश्न 44

राज्याचा अर्थसंकल्प कोण सादर करतो?

A) राज्यपाल
B) मुख्यमंत्री
C) राज्याचे अर्थमंत्री
D) मुख्य सचिव

उत्तर: C) राज्याचे अर्थमंत्री

प्रश्न 45

अर्थसंकल्पातील महसूल प्राप्तीमध्ये कोणता घटक समाविष्ट होतो?

A) कर महसूल
B) कर्ज
C) भांडवली मालमत्ता विक्री
D) कर्जाची परतफेड

उत्तर: A) कर महसूल

प्रश्न 46

राजकोषीय तूट म्हणजे काय?

A) सरकारच्या एकूण खर्च व कर्ज वगळून एकूण प्राप्तीतील फरक
B) फक्त करातील घट
C) फक्त निर्यातीत घट
D) फक्त आयातीत वाढ

उत्तर: A) सरकारच्या एकूण खर्च व कर्ज वगळून एकूण प्राप्तीतील फरक

प्रश्न 47

राजकोषीय धोरण मुख्यतः कोणाशी संबंधित आहे?

A) सरकारी उत्पन्न व खर्च
B) फक्त चलन छपाई
C) फक्त बँकिंग
D) शेअर बाजार

उत्तर: A) सरकारी उत्पन्न व खर्च

प्रश्न 48

चलनविषयक धोरणाचा मुख्य संबंध कशाशी आहे?

A) पैसा व पतपुरवठा
B) शेती
C) लोकसंख्या
D) शिक्षण

उत्तर: A) पैसा व पतपुरवठा

प्रश्न 49

SEBI चे मुख्य कार्य काय आहे?

A) विमा नियंत्रित करणे
B) भांडवली बाजाराचे नियमन
C) कृषी उत्पादन वाढवणे
D) चलन छापणे

उत्तर: B) भांडवली बाजाराचे नियमन

प्रश्न 50

IRDAI चा संबंध कोणत्या क्षेत्राशी आहे?

A) बँकिंग
B) विमा
C) शेअर बाजार
D) शेती

उत्तर: B) विमा

प्रश्न 51

NABARD चा प्रमुख संबंध कोणत्या क्षेत्राशी आहे?

A) कृषी व ग्रामीण विकास
B) विमान वाहतूक
C) संरक्षण
D) दूरसंचार

उत्तर: A) कृषी व ग्रामीण विकास

प्रश्न 52

SIDBI चा मुख्य संबंध कोणाशी आहे?

A) लघु व मध्यम उद्योग
B) शेती
C) विमा
D) रेल्वे

उत्तर: A) लघु व मध्यम उद्योग

प्रश्न 53

GST चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Goods and Services Tax
B) General Sales Tax
C) Goods Sales Tariff
D) Government Service Tax

उत्तर: A) Goods and Services Tax

प्रश्न 54

GST भारतात कधी लागू झाला?

A) 1 जानेवारी 2016
B) 1 जुलै 2017
C) 15 ऑगस्ट 2017
D) 26 जानेवारी 2018

उत्तर: B) 1 जुलै 2017

प्रश्न 55

GST कोणत्या प्रकारचा कर आहे?

A) प्रत्यक्ष कर
B) अप्रत्यक्ष कर
C) संपत्ती कर
D) उत्पन्न कर

उत्तर: B) अप्रत्यक्ष कर

प्रश्न 56

आयकर हा कोणत्या प्रकारचा कर आहे?

A) प्रत्यक्ष कर
B) अप्रत्यक्ष कर
C) उत्पादन कर
D) सेवा कर

उत्तर: A) प्रत्यक्ष कर

प्रश्न 57

कर आकारणीचा मुख्य उद्देश कोणता?

A) सरकारी महसूल मिळवणे
B) बेरोजगारी वाढवणे
C) उत्पादन बंद करणे
D) निर्यात बंद करणे

उत्तर: A) सरकारी महसूल मिळवणे

प्रश्न 58

प्रगतिशील कर प्रणालीमध्ये काय होते?

A) उत्पन्न वाढल्यावर कराचा दर वाढतो
B) उत्पन्न वाढल्यावर कर कमी होतो
C) सर्वांसाठी समान कर असतो
D) कर नसतो

उत्तर: A) उत्पन्न वाढल्यावर कराचा दर वाढतो

प्रश्न 59

सार्वजनिक खर्च म्हणजे काय?

A) सरकारचा खर्च
B) कुटुंबाचा खर्च
C) उद्योगाचा खर्च
D) ग्राहकाचा खर्च

उत्तर: A) सरकारचा खर्च

प्रश्न 60

सार्वजनिक कर्ज म्हणजे काय?

A) सरकारने घेतलेले कर्ज
B) नागरिकांनी घेतलेले कर्ज
C) उद्योगाचे कर्ज
D) शेतकऱ्याचे वैयक्तिक कर्ज

उत्तर: A) सरकारने घेतलेले कर्ज

बँकिंग व वित्तीय क्षेत्र MCQ

प्रश्न 61

भारतातील सर्वात मोठी सार्वजनिक क्षेत्रातील बँक कोणती?

A) Bank of Baroda
B) SBI
C) Punjab National Bank
D) Canara Bank

उत्तर: B) SBI

प्रश्न 62

SBI चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) State Bank of India
B) State Banking Institution
C) State Business India
D) State Bank Institution

उत्तर: A) State Bank of India

प्रश्न 63

KYC चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Know Your Customer
B) Keep Your Cash
C) Know Your Credit
D) Keep Your Customer

उत्तर: A) Know Your Customer

प्रश्न 64

बँक खात्यातील जमा रकमेवर बँक सामान्यतः काय देते?

A) व्याज
B) कर
C) दंड
D) अनुदान

उत्तर: A) व्याज

प्रश्न 65

चेक कोणाशी संबंधित आहे?

A) बँकिंग व्यवहार
B) शेती उत्पादन
C) औद्योगिक उत्पादन
D) विमा

उत्तर: A) बँकिंग व्यवहार

प्रश्न 66

NEFT चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) National Electronic Funds Transfer
B) National Economic Funds Tax
C) New Electronic Finance Transfer
D) National Exchange Fund Transfer

उत्तर: A) National Electronic Funds Transfer

प्रश्न 67

RTGS चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Real Time Gross Settlement
B) Real Tax Gross System
C) Reserve Transfer Gross System
D) Real Time Government Settlement

उत्तर: A) Real Time Gross Settlement

प्रश्न 68

UPI चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Unified Payments Interface
B) Universal Payment India
C) United Payment Interface
D) Unified Public Interface

उत्तर: A) Unified Payments Interface

प्रश्न 69

UPI चा विकास कोणत्या संस्थेशी संबंधित आहे?

A) NPCI
B) SEBI
C) NABARD
D) IRDAI

उत्तर: A) NPCI

प्रश्न 70

बँकेकडून घेतलेल्या कर्जावर ग्राहकाला काय भरावे लागते?

A) व्याज
B) अनुदान
C) बोनस
D) लाभांश

उत्तर: A) व्याज

गरीबी व बेरोजगारी MCQ

प्रश्न 71

गरीबी रेषेचा उपयोग कशासाठी केला जातो?

A) गरीब लोकसंख्येचा अंदाज घेण्यासाठी
B) GDP मोजण्यासाठी
C) चलन छापण्यासाठी
D) कर वसुलीसाठी

उत्तर: A) गरीब लोकसंख्येचा अंदाज घेण्यासाठी

प्रश्न 72

छुपी बेरोजगारी कोणत्या क्षेत्रात जास्त आढळते?

A) कृषी क्षेत्र
B) बँकिंग
C) विमान वाहतूक
D) IT क्षेत्र

उत्तर: A) कृषी क्षेत्र

प्रश्न 73

हंगामी बेरोजगारीचा संबंध कशाशी आहे?

A) वर्षातील काही काळच रोजगार उपलब्ध असणे
B) कायमस्वरूपी रोजगार
C) सरकारी नोकरी
D) औद्योगिक उत्पादन

उत्तर: A) वर्षातील काही काळच रोजगार उपलब्ध असणे

प्रश्न 74

संरचनात्मक बेरोजगारी कशामुळे निर्माण होऊ शकते?

A) अर्थव्यवस्थेतील संरचनात्मक बदल
B) पाऊस वाढल्यामुळे
C) लोकसंख्या कमी झाल्यामुळे
D) चलन वाढल्यामुळे

उत्तर: A) अर्थव्यवस्थेतील संरचनात्मक बदल

प्रश्न 75

मानवी भांडवल म्हणजे काय?

A) शिक्षण, कौशल्य व आरोग्यामुळे निर्माण होणारी मानवी क्षमता
B) फक्त पैसा
C) फक्त जमीन
D) फक्त यंत्रसामग्री

उत्तर: A) शिक्षण, कौशल्य व आरोग्यामुळे निर्माण होणारी मानवी क्षमता

शेती व ग्रामीण अर्थव्यवस्था MCQ

प्रश्न 76

भारतीय अर्थव्यवस्थेत शेतीचे महत्त्व काय आहे?

A) रोजगार
B) अन्नपुरवठा
C) उद्योगांसाठी कच्चा माल
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

प्रश्न 77

कृषी उत्पादनासाठी सर्वाधिक महत्त्वाचा नैसर्गिक घटक कोणता?

A) पाणी
B) सोने
C) पेट्रोल
D) कोळसा

उत्तर: A) पाणी

प्रश्न 78

किमान आधारभूत किंमत याला इंग्रजीत काय म्हणतात?

A) MSP
B) GDP
C) CPI
D) WPI

उत्तर: A) MSP

प्रश्न 79

MSP चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) Minimum Support Price
B) Maximum Support Price
C) Minimum Selling Price
D) Market Support Price

उत्तर: A) Minimum Support Price

प्रश्न 80

शेतीसाठी संस्थात्मक कर्ज देणाऱ्या प्रमुख संस्थांपैकी एक कोणती?

A) NABARD
B) SEBI
C) IRDAI
D) TRAI

उत्तर: A) NABARD

उद्योग व सेवा क्षेत्र MCQ

प्रश्न 81

अर्थव्यवस्थेतील द्वितीयक क्षेत्रामध्ये मुख्यतः काय येते?

A) उद्योग
B) शेती
C) बँकिंग
D) शिक्षण

उत्तर: A) उद्योग

प्रश्न 82

तृतीयक क्षेत्राला दुसरे नाव काय आहे?

A) सेवा क्षेत्र
B) कृषी क्षेत्र
C) औद्योगिक क्षेत्र
D) प्राथमिक क्षेत्र

उत्तर: A) सेवा क्षेत्र

प्रश्न 83

प्राथमिक क्षेत्रामध्ये मुख्यतः कोणत्या क्रिया येतात?

A) शेती व नैसर्गिक संसाधनांशी संबंधित क्रिया
B) बँकिंग
C) IT सेवा
D) वाहतूक

उत्तर: A) शेती व नैसर्गिक संसाधनांशी संबंधित क्रिया

प्रश्न 84

औद्योगिकीकरणाचा प्रमुख फायदा कोणता?

A) रोजगार निर्मिती
B) उत्पादन वाढ
C) आर्थिक विकास
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

प्रश्न 85

लघु उद्योगांचे महत्त्व काय आहे?

A) रोजगार निर्मिती
B) स्थानिक उत्पादन
C) उद्योजकता वाढ
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

आंतरराष्ट्रीय अर्थव्यवस्था MCQ

प्रश्न 86

आंतरराष्ट्रीय व्यापारामध्ये निर्यात म्हणजे काय?

A) देशातून परदेशात वस्तू/सेवा विकणे
B) परदेशातून वस्तू खरेदी करणे
C) देशांतर्गत विक्री
D) कर भरणे

उत्तर: A) देशातून परदेशात वस्तू/सेवा विकणे

प्रश्न 87

आयात म्हणजे काय?

A) परदेशातून वस्तू/सेवा खरेदी करणे
B) परदेशात वस्तू विकणे
C) देशांतर्गत उत्पादन
D) कर आकारणी

उत्तर: A) परदेशातून वस्तू/सेवा खरेदी करणे

प्रश्न 88

व्यापार तूट कधी निर्माण होते?

A) निर्यात > आयात
B) आयात > निर्यात
C) निर्यात = आयात
D) उत्पादन = निर्यात

उत्तर: B) आयात > निर्यात

प्रश्न 89

परकीय चलन साठ्याचे व्यवस्थापन भारतात कोण करते?

A) RBI
B) SEBI
C) SBI
D) NITI आयोग

उत्तर: A) RBI

प्रश्न 90

जागतिक व्यापार संघटनेचे संक्षिप्त रूप काय आहे?

A) WTO
B) WHO
C) IMF
D) ILO

उत्तर: A) WTO

प्रश्न 91

IMF चे पूर्ण रूप काय आहे?

A) International Monetary Fund
B) International Market Fund
C) Indian Monetary Fund
D) International Money Federation

उत्तर: A) International Monetary Fund

प्रश्न 92

जागतिक बँकेचा मुख्य संबंध कशाशी आहे?

A) विकासासाठी वित्तीय सहाय्य
B) चलन छपाई
C) शेअर बाजार
D) विमा

उत्तर: A) विकासासाठी वित्तीय सहाय्य

आर्थिक विकास MCQ

प्रश्न 93

आर्थिक विकासामध्ये काय समाविष्ट होते?

A) उत्पन्न वाढ
B) जीवनमान सुधारणा
C) रोजगाराच्या संधी
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

प्रश्न 94

आर्थिक वाढ आणि आर्थिक विकास यामध्ये काय फरक आहे?

A) आर्थिक विकासाची व्याप्ती आर्थिक वाढीपेक्षा व्यापक आहे
B) दोन्ही पूर्णपणे समान आहेत
C) आर्थिक वाढीचा अर्थ गरीबी वाढणे
D) आर्थिक विकासाचा अर्थ उत्पादन घटणे

उत्तर: A) आर्थिक विकासाची व्याप्ती आर्थिक वाढीपेक्षा व्यापक आहे

प्रश्न 95

मानवी विकास निर्देशांक कोण प्रसिद्ध करते?

A) UNDP
B) RBI
C) WTO
D) SEBI

उत्तर: A) UNDP

प्रश्न 96

HDI मध्ये कोणते घटक महत्त्वाचे आहेत?

A) आरोग्य
B) शिक्षण
C) उत्पन्न
D) वरील सर्व

उत्तर: D) वरील सर्व

प्रश्न 97

शाश्वत विकासाचा मुख्य उद्देश काय आहे?

A) वर्तमान गरजा पूर्ण करताना भविष्यातील पिढ्यांच्या गरजांचा विचार करणे
B) फक्त औद्योगिक वाढ
C) फक्त शेती वाढ
D) फक्त निर्यात वाढ

उत्तर: A) वर्तमान गरजा पूर्ण करताना भविष्यातील पिढ्यांच्या गरजांचा विचार करणे

प्रश्न 98

महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी 2025-26 कोणत्या विभागाने प्रसिद्ध केली आहे?

A) नियोजन विभाग
B) गृह विभाग
C) शिक्षण विभाग
D) ग्रामविकास विभाग

उत्तर: A) नियोजन विभाग

प्रश्न 99

महाराष्ट्राच्या आर्थिक पाहणी 2025-26 नुसार 2025-26 मध्ये कोणत्या क्षेत्राचा अपेक्षित वास्तविक वाढदर सर्वाधिक आहे?

A) कृषी व संलग्न क्षेत्र
B) उद्योग
C) सेवा क्षेत्र
D) यापैकी कोणतेही नाही

उत्तर: C) सेवा क्षेत्र

प्रश्न 100

MPSC Group C 2026 च्या अर्थव्यवस्था विषयाची तयारी करताना सर्वात उपयुक्त पद्धत कोणती?

A) फक्त पाठांतर करणे
B) संकल्पना + चालू आर्थिक घडामोडी + महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी + सराव प्रश्न
C) फक्त जुने प्रश्न वाचणे
D) फक्त वर्तमानपत्र वाचणे

उत्तर: B) संकल्पना + चालू आर्थिक घडामोडी + महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी + सराव प्रश्न

MPSC Group C 2026 अर्थव्यवस्था – Quick Revision

महत्त्वाचे मुद्दे:

GDP – Gross Domestic Product
GSDP – Gross State Domestic Product
RBI – Reserve Bank of India
SEBI – Securities and Exchange Board of India
NABARD – National Bank for Agriculture and Rural Development
GST – Goods and Services Tax
CPI – Consumer Price Index
WPI – Wholesale Price Index
MSP – Minimum Support Price
HDI – Human Development Index
IMF – International Monetary Fund
WTO – World Trade Organization
CRR – Cash Reserve Ratio
SLR – Statutory Liquidity Ratio
UPI – Unified Payments Interface
NEFT – National Electronic Funds Transfer
RTGS – Real Time Gross Settlement

महाराष्ट्र आर्थिक पाहणी 2025-26 – महत्त्वाचे आकडे

महाराष्ट्राच्या अर्थव्यवस्थेचा अपेक्षित वास्तविक वाढदर: 7.9%
नाममात्र GSDP: ₹51,00,597 कोटी
वास्तविक GSDP: ₹28,82,699 कोटी
दरडोई राज्य उत्पन्न: ₹3,47,903
कृषी व संलग्न क्षेत्राची अपेक्षित वाढ: 3.4%
उद्योग क्षेत्राची अपेक्षित वाढ: 5.7%
सेवा क्षेत्राची अपेक्षित वाढ: 9.0%

हे आकडे महाराष्ट्र शासनाच्या आर्थिक पाहणी 2025-26 आणि Directorate of Economics & Statistics च्या अधिकृत माहितीनुसार आहेत.

निष्कर्ष

MPSC Group C 2026 परीक्षेसाठी अर्थव्यवस्था विषयाचा नियमित सराव अत्यंत महत्त्वाचा आहे. वरील 100 MCQ चा सराव केल्यानंतर GDP, GSDP, RBI, बँकिंग, करप्रणाली, शेती, उद्योग, सेवा क्षेत्र, महाराष्ट्राची अर्थव्यवस्था आणि आर्थिक पाहणी यांसारख्या महत्त्वाच्या घटकांची उजळणी करता येईल.

दररोज 20-25 अर्थव्यवस्था MCQ सोडवा आणि चुकीच्या प्रश्नांची स्वतंत्र नोंद ठेवा.

MPSC Group C 2026 च्या अधिकृत परीक्षा योजना व अपडेट्ससाठी MPSC ची अधिकृत वेबसाइट तपासा.

अधिक अभ्यासासाठी

Disclaimer: हा प्रश्नसंच अभ्यास व सरावासाठी तयार केलेला आहे. परीक्षेची अंतिम माहिती, अभ्यासक्रम आणि ताज्या आकडेवारीसाठी अधिकृत MPSC व महाराष्ट्र शासनाच्या संकेतस्थळांवरील माहितीला प्राधान्य द्या.

MPSC परीक्षा तयारी